Απλά Νομικά

Σύμφωνο συμβίωσης έχουν δικαίωμα να υπογράψουν ετερόφυλα και ομόφυλα ζευγάρια!

Το σύμφωνο συμβίωσης (σύμφωνα με το Ν. 4356/2015, ΦΕΚ Α 181/24.12.2015)

Το σύμφωνο συμβίωσης είναι ένα ιδιωτικό συμφωνητικό, με το οποίο δύο ενήλικες οργανώνουν τη συμβίωσή τους. Με το Ν. 4356/2015 (ΦΕΚ Α 181/24.12.2015) χορηγήθηκε από την Πολιτεία η δυνατότητα υπογραφής του, όχι μόνο στα ετερόφυλα, αλλά και στα ομόφυλα ζευγάρια. Αποτελεί αναμφισβήτητα μία εναλλακτική λύση για ζευγάρια που δεν έχουν αποφασίσει ακόμη, λόγω οικονομικών ή άλλης φύσης κωλυμάτων, να ενώσουν τις ζωές τους με τα δεσμά του γάμου. Ταυτόχρονα, μετά και την τελευταία νομοθετική παρέμβαση, το σύμφωνο συμβίωσης συνιστά τη μόνη επίσημη διέξοδο, που έχουν τα ομόφυλα ζευγάρια, για να ρυθμίσουν τις προσωπικές σχέσεις μεταξύ τους και με τους τρίτους, δεδομένου ότι γάμοι, που έχουν τελεστεί από ομοφύλους στο εξωτερικό, δεν αναγνωρίζονται στην Ελλάδα ως αντικείμενοι στην ελληνική δημόσια τάξη. Το σύμφωνο συμβίωσης εξομοιώνεται, ως προς αρκετές από τις συνέπειές του, με το γάμο και το σημαντικά μικρότερο κόστος του και η απλή διαδικασία σύναψής του το καθιστούν ιδιαίτερα συμφέρον.

Από πότε ισχύει το σύμφωνο συμβίωσης;

Το σύμφωνο συμβίωσης ισχύει από την κατάθεση ενός αντιγράφου αυτού στο ληξίαρχο του τόπου κατοικίας των συμβαλλομένων, το οποίο καταχωρείται σε ειδικό βιβλίο του ληξιαρχείου.

Από πότε ισχύει η λύση του συμφώνου συμβίωσης;

Η λύση του συμφώνου συμβίωσης ισχύει από την κατάθεση αντιγράφου του συμβολαιογραφικού εγγράφου, που περιέχει τη συμφωνία ή τη μονομερή δήλωση της λύσης του, στο ληξίαρχο όπου έχει καταχωριστεί και η σύστασή του.

Πότε δεν επιτρέπεται η σύναψη συμφώνου συμβίωσης;

Δεν επιτρέπεται η σύναψη συμφώνου συμβίωσης στις κάτωθι περιπτώσεις:

  1. Αν υπάρχει γάμος ή σύμφωνο συμβίωσης των ενδιαφερόμενων προσώπων ή του ενός από αυτά
  2. Μεταξύ συγγενών εξ αίματος σε ευθεία γραμμή απεριορίστως και εκ πλαγίου μέχρι και τον τέταρτο βαθμό
  3. Μεταξύ συγγενών εξ αγχιστείας σε ευθεία γραμμή απεριορίστως. Τους βαθμούς της συγγενείας θα τους αναλύσουμε και θα τους εξηγήσουμε σύντομα σε άλλο άρθρο.
  4. Μεταξύ εκείνου που υιοθέτησε και αυτού που υιοθετήθηκε.

Πότε είναι άκυρο το σύμφωνο συμβίωσης;

Όταν παραβιάζεται μία από τις προαναφερθείσες προϋποθέσεις, το σύμφωνο συμβίωσης είναι άκυρο. Για την κήρυξη της ακυρότητας απαιτείται η έκδοση αμετάκλητης δικαστικής απόφασης. Την ακυρότητα του συμφώνου συμβίωσης μπορεί να επικαλεσθεί, εκτός από τους συμβληθέντες, και όποιος προβάλλει έννομο συμφέρον οικογενειακής φύσης. Ο εισαγγελέας μπορεί να ζητήσει αυτεπαγγέλτως την αναγνώριση της ακυρότητας, αν το σύμφωνο συμβίωσης αντίκειται στη δημόσια τάξη.

Επηρεάζεται η πατρότητα των τέκνων, σε περίπτωση ακύρωσης του συμφώνου συμβίωσης;

Η μεταγενέστερη αναγνώριση της ακυρότητας του συμφώνου συμβίωσης δεν συμπαρασύρει – μεταβάλλει αναδρομικά ούτε για το μέλλον την πατρότητα των τέκνων, που αποκτήθηκαν κατά τη διάρκειά του.

Πώς λύεται το σύμφωνο συμβίωσης;

Το σύμφωνο συμβίωσης λύεται:

  1. με συμφωνία των συμβληθέντων, που γίνεται αυτοπροσώπως με συμβολαιογραφικό έγγραφο,
  2. με μονομερή συμβολαιογραφική δήλωση, εφόσον έχει επιδοθεί προηγουμένως με δικαστικό επιμελητή πρόσκληση για συναινετική λύση στο άλλο μέρος και έχουν παρέλθει τρεις (3) μήνες από την επίδοση και
  3. αυτοδικαίως, αν συναφθεί γάμος μεταξύ των μερών.

Από πότε ισχύει η λύση του συμφώνου συμβίωσης;

Η λύση του συμφώνου συμβίωσης ισχύει από την κατάθεση αντιγράφου του συμβολαιογραφικού εγγράφου, που περιέχει τη συμφωνία ή τη μονομερή δήλωση, στο ληξίαρχο όπου έχει καταχωριστεί και η σύστασή του.

Μπορώ να κρατήσω το επώνυμό μου ή να χρησιμοποιώ και το επώνυμο του άλλου, αν συνάψω σύμφωνο συμβίωσης;

Το σύμφωνο συμβίωσης δεν μεταβάλλει το επώνυμο των συμβληθέντων. Ο καθένας μπορεί, εφόσον συγκατατίθεται ο άλλος, να χρησιμοποιεί στις κοινωνικές σχέσεις το επώνυμο του άλλου ή να το προσθέτει στο δικό του.

Ποιο επώνυμο θα έχουν τα τέκνα που γεννήθηκαν κατά τη διάρκεια της συμβίωσης;

Το τέκνο που γεννήθηκε κατά τη διάρκεια του συμφώνου συμβίωσης ή μέσα σε τριακόσιες (300) ημέρες από τη λύση ή την ακύρωση του συμφώνου, φέρει το επώνυμο που επέλεξαν οι γονείς του με κοινή και αμετάκλητη δήλωσή τους, που περιέχεται στο σύμφωνο ή σε μεταγενέστερο συμβολαιογραφικό έγγραφο πριν από τη γέννηση του πρώτου τέκνου. Το επώνυμο που επιλέγεται είναι κοινό για όλα τα τέκνα και είναι υποχρεωτικά το επώνυμο του ενός από τους γονείς ή συνδυασμός των επωνύμων τους. Σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να περιλαμβάνει περισσότερα από δύο επώνυμα. Αν η δήλωση παραλειφθεί, το τέκνο θα έχει σύνθετο επώνυμο, αποτελούμενο από το επώνυμο και των δύο γονέων του. Πρώτο τίθεται το επώνυμο με αρχικό που προηγείται στο αλφάβητο. Αν το επώνυμο του ενός ή και των δύο γονέων είναι σύνθετο, το επώνυμο του τέκνου θα σχηματιστεί με το πρώτο από τα δύο επώνυμα.

Καθιερώνεται τεκμήριο πατρότητας για τα τέκνα που γεννήθηκαν κατά τη διάρκεια του συμφώνου συμβίωσης;

Το τέκνο που γεννήθηκε κατά τη διάρκεια του συμφώνου συμβίωσης ή μέσα σε τριακόσιες (300) ημέρες από τη λύση ή την ακύρωση του Συμφώνου, τεκμαίρεται ότι έχει πατέρα τον άνδρα με τον οποίο η μητέρα κατάρτισε το Σύμφωνο. Το τεκμήριο ανατρέπεται με αμετάκλητη δικαστική απόφαση. Τα άρθρα 1466 επ. ΑΚ, καθώς και τα άρθρα 614 επ. ΚΠολΔ, εφαρμόζονται αναλόγως.

Ποιος ασκεί τη γονική μέριμνα των τέκνων που γεννήθηκαν κατά τη διάρκεια της συμβίωσης;

Η γονική μέριμνα του τέκνου που γεννήθηκε κατά τη διάρκεια του συμφώνου συμβίωσης ή μέσα σε τριακόσιες (300) ημέρες από τη λύση ή την ακύρωση του συμφώνου, ανήκει στους δύο γονείς και ασκείται από κοινού. Οι διατάξεις του Αστικού Κώδικα για τη γονική μέριμνα των τέκνων που κατάγονται από γάμο εφαρμόζονται αναλόγως και στην περίπτωση αυτή. Αν το σύμφωνο συμβίωσης λυθεί ή ακυρωθεί, για την άσκηση της γονικής μέριμνας εφαρμόζεται αναλόγως το άρθρο 1513 ΑΚ, σύμφωνα με το οποίο «Στις περιπτώσεις διαζυγίου η ακύρωσης του γάμου και εφόσον ζουν και οι δύο γονείς, η άσκηση της γονικής μέριμνας ρυθμίζεται από το δικαστήριο. Η άσκηση της γονικής μέριμνας μπορεί να ανατεθεί στον έναν από τους γονείς ή, αν αυτοί συμφωνούν ορίζοντας συγχρόνως τον τόπο διαμονής του τέκνου, στους δύο από κοινού. Το δικαστήριο μπορεί να αποφασίσει διαφορετικά, ιδίως να κατανείμει την άσκηση της γονικής μέριμνας μεταξύ των γονέων ή να την αναθέσει σε τρίτον. Για τη λήψη της απόφασής του το δικαστήριο λαμβάνει υπόψη του τους έως τότε δεσμούς του τέκνου με τους γονείς και τους αδελφούς του, καθώς και τις τυχόν συμφωνίες που έκαναν ο γονείς του τέκνου σχετικά με την επιμέλεια και τη διοίκηση της περιουσίας του. Ο γονέας, στον οποίο δεν έχει ανατεθεί η άσκηση της γονικής μέριμνας, έχει το δικαίωμα να ζητάει από τον άλλο πληροφορίες για το πρόσωπο και την περιουσία του τέκνου».

Η ύπαρξη συμφώνου συμβίωσης εμποδίζει την τέλεση γάμου κάποιου από τα μέρη με τρίτο πρόσωπο;

Όσο είναι το σύμφωνο συμβίωσης σε ισχύ είναι άκυρος ο γάμος, που τελέστηκε πριν τη λύση ή την ακύρωση με αμετάκλητη δικαστική απόφαση του συμφώνου συμβίωσης.

Δημιουργείται με το σύμφωνο συμβίωσης συγγένεια εξ αγχιστείας για τον κάθε συμβαλλόμενο με τους συγγενείς εξ αίματος του άλλου;

Οι συγγενείς εξ αίματος του ενός από τους συζύγους είναι συγγενείς εξ αγχιστείας του άλλου στην ίδια γραμμή και στον ίδιο βαθμό. Το ίδιο ισχύει και στην περίπτωση του συμφώνου συμβίωσης.

Η συγγένεια εξ αγχιστείας, που δημιουργήθηκε με το σύμφωνο συμβίωσης, αναιρείται μετά τη λύση ή την ακύρωσή του;

Η συγγένεια εξ αγχιστείας εξακολουθεί να υπάρχει και μετά τη λύση ή την ακύρωση του συμφώνου συμβίωσης από το οποίο δημιουργήθηκε.

Μπορεί με το θάνατο του ενός από τους συμβαλλομένους να γεννάται κληρονομικό δικαίωμα στο πρόσωπο του άλλου;

Ως προς το κληρονομικό δικαίωμα οι συμβαλλόμενοι στο σύμφωνο συμβίωσης εξομοιώνονται με συζύγους και ως εκ τούτου ο επιζών έχει δικαίωμα στην κληρονομιά του θανόντος, εκτός αν συμβαλλόμενοι παραιτηθούν από το δικαίωμα αυτό κατά την υπογραφή του συμφώνου συμβίωσης (παραίτηση από τη νόμιμη μοίρα).

Μετά τη λύση του συμφώνου συμβίωσης μπορούν να έχουν αξιώσεις για καταβολή διατροφής οι συμβαλλόμενοι εκατέρωθεν;

Και ως προς δικαίωμα διατροφής οι συμβαλλόμενοι στο σύμφωνο συμβίωσης εξομοιώνονται με συζύγους και εφαρμόζονται αναλογικά οι διατάξεις για τη διατροφή μετά το διαζύγιο, εκτός αν συμβαλλόμενοι παραιτηθούν από το δικαίωμα αυτό κατά την υπογραφή του συμφώνου συμβίωσης.

Σε λίγες ημέρες θα μπορείτε να χρησιμοποιήσετε τη νέα online εφαρμογή της ιστοσελίδας μας, δια της οποίας θα συντάσσεται σε πραγματικό χρόνο το σύμφωνο συμβίωσης, μέσα από την απάντηση σε μία σειρά από ερωτήσεις. Μη διστάσετε να επικοινωνήσετε μαζί μας για οποιαδήποτε απορία έχετε σε θέμα συμφώνου συμβίωσης. Θα χαρούμε πολύ να σας εξυπηρετήσουμε.

Οδηγός Υπερχρεωμένων Νοικοκυριών

Υπερχρεωμένα Νοικοκυριά - Δεύτερη ευκαιρία

Εμπειρία και γνώση στο κληρονομικό δίκαιο

Αποφάσεις υπερχρεωμένων νοικοκυριών

Δικηγορικό Γραφείο Αθανασίου Ρόζου & Συνεργατών

Διεύθυνση: Ολυμπίου Διαμαντή 16, 5ος όροφος, Τ.Κ. 54625, Θεσσαλονίκη

Εξυπηρετούμε και στην Αθήνα!

Τηλέφωνο: 2310280874